Τετάρτη 4 Ιουνίου 2025
Σάββατο 6 Ιανουαρίου 2024
Ιντεάλ, Αττικόν, Απόλλων...
Το κλείσιμο του κινηματογράφου "Ιντεάλ" λόγω επικείμενης ανακαίνισης του κτιρίου που τον στέγαζε, προξένησε, όπως ήταν φυσικό, αίσθημα μελαγχολίας στους σινεφίλ της πρωτεύουσας. Το παρήγορο είναι ότι, σύμφωνα τουλάχιστον με το πλάνο της κτιριακής ανακατασκευής, ο κινηματογράφος θα λειτουργήσει και πάλι μελλοντικά, ενδεχομένως μάλιστα με διευρυμένες δυνατότητες της αίθουσας (π.χ. φιλοξενία και θεατρικών παραστάσεων).
Σάββατο 25 Νοεμβρίου 2023
Τετάρτη 18 Οκτωβρίου 2023
Κυριακή 3 Σεπτεμβρίου 2023
Ανθρώπινη Δουλεία (1934) | Λέσλι Χάουαρντ - Μπέτι Ντέιβις
Δευτέρα 10 Απριλίου 2023
Tiger Bay (1959) - Με ελληνικούς υπότιτλους
Σάββατο 25 Μαρτίου 2023
«Βρέχει στη φτωχογειτονιά» | Το φάντασμα της «Ταβέρνας του Βασίλη» στα Πετράλωνα
Το 1961 προβλήθηκε - βάναυσα λογοκριμένο - το νεορεαλιστικό κινηματογραφικό αριστούργημα του Αλέκου Αλεξανδράκη, «Συνοικία το Όνειρο». Μία από τις πιο φημισμένες σκηνές της ταινίας γυρίστηκε σε μία ταβέρνα στην οδό Καλλισθένους, στα Πετράλωνα. Τότε λεγόταν «Ταβέρνα του Βασίλη» και ανήκε στον πρώην ποδοσφαιριστή Βασίλη Δεδιώτη. Στην ταινία μπορεί κάποιος να διακρίνει τους κατοίκους της περιοχής (κυρίως πρόσφυγες από την Αττάλεια) να παρακολουθούν από τη τζαμαρία της ταβέρνας τα γυρίσματα της σκηνής όπου πρωτοακούστηκε το «Βρέχει στη φτωχογειτονιά», των Θεοδωράκη - Λειβαδίτη.
Η ταβέρνα είναι εδώ και χρόνια κλειστή - φάντασμα, σήμερα, του ιστορικού παρελθόντος της - και ο εσωτερικός της χώρος είναι άδειος και παρατημένος. Την ανακάλυψα στο τέλος της οδού Καλλισθένους, στην Πλατεία Μερκούρη στα Άνω Πετράλωνα. Η τζαμαρία στέκει ακόμα στη θέση της. Οι πρόσφυγες και η παραγκούπολη στα Ατταλιώτικα, στους πρόποδες του Φιλοπάππου, έχουν πια φύγει...
Κυριακή 23 Οκτωβρίου 2022
"Κραυγή Γυναικών" ("A Dream of Passion", 1978)
Τρίτη 17 Μαΐου 2022
Πέμπτη 6 Ιανουαρίου 2022
Outrage (1950) (Ελληνικοί υπότιτλοι)
Το "Outrage" είναι ταινία του 1950 σε σκηνοθεσία της Ida Lupino, ενός από τα μεγαλύτερα ονόματα του αμερικανικού Film-Noir.
Πατήστε στο "κουμπί" των υποτίτλων (στη βάση της οθόνης του video) για την εμφάνιση ελληνικών υποτίτλων!
Τετάρτη 21 Ιουλίου 2021
Σκέψεις και εικόνες για την "Συνοικία το Όνειρο"
Σε προηγούμενη ανάρτηση μιλήσαμε για το νεορεαλιστικό αριστούργημα του Αλέκου Αλεξανδράκη, "Συνοικία το Όνειρο" (1961). Όπως αναφέραμε, η ταινία λογοκρίθηκε σημαντικά από τις αρχές της εποχής (υπό τον φόβο πιθανής δυσφήμισης της χώρας με την έκθεση εικόνων κοινωνικής εξαθλίωσης) και ουδέποτε αποκαταστάθηκε στην αυθεντική της μορφή, αφού οι σκηνές που περικόπηκαν καταστράφηκαν άμεσα (κάηκαν!) από την επιτροπή λογοκρισίας.
Εδώ προκύπτει ένα σημαντικό ερώτημα: Είναι δυνατόν να μην είχε κρατηθεί έστω μία κόπια της ταινίας από τους παραγωγούς, αλλά η μοναδική κόπια που υπήρχε να δόθηκε στην επιτροπή με πιθανή την (μερική, τουλάχιστον) κατάσχεση ή και καταστροφή της; Ομολογώ ότι μου είναι πολύ δύσκολο να το διανοηθώ!
Πάντως, τίποτα στο έργο δεν προδίδει την περικοπή των σκηνών. Η αφήγηση είναι γραμμική και την χαρακτηρίζει απόλυτη συνέχεια, ενώ καμία από τις ιστορίες δεν αφήνει την αίσθηση του ανολοκλήρωτου (με άλλα λόγια, δεν εντοπίζονται σεναριακές "τρύπες").
Έχω διαβάσει αρκετά σχόλια θαυμαστών της ταινίας, οι οποίοι ρωτούν αν γνωρίζει κάποιος τι ακριβώς περιλάμβαναν οι κομμένες σκηνές. Την απάντηση έδωσε σε συνέντευξή του στην ΕΡΤ ο ίδιος ο σκηνοθέτης. Αυτό που κυρίως επεδίωξαν οι λογοκριτές ήταν να μην προσδιορίζεται το γεωγραφικό στίγμα του "Ασύρματου" ως γειτονιάς κοντά στο κέντρο της Αθήνας, πράγμα που θεωρούσαν ότι θα έβλαπτε τον τουρισμό. Γι' αυτό τον λόγο, εξ άλλου, στους τίτλους τέλους οι παραγωγοί της ταινίας ευχαριστούν γενικά και αόριστα "τους κατοίκους της συνοικίας που γυρίστηκε (η ταινία)".
Στις πιο κάτω εικόνες βλέπουμε τα σκαλάκια που συνέδεαν τον προσφυγικό συνοικισμό με τον λόφο του Φιλοπάππου (τα ανεβοκατέβαιναν οι ήρωες της ταινίας) όπως σώζονται ως σήμερα.
Στη θέση των προσφυγικών παραγκών, βέβαια, σήμερα ορθώνεται η μεγάλη πολυκατοικία στου Φιλοπάππου και, πιο κάτω, τα πέτρινα σπίτια στα Πετράλωνα (δεν φαίνονται). Ο φοβερός γκρεμός, όμως, είναι πάντα εκεί, να μας θυμίζει την τραγικότητα της ανθρώπινης μοίρας...
![]() |
| Photo: C.J.Papachristou |
![]() |
| Photo: C.J.Papachristou |
![]() |
| Photo: C.J.Papachristou |
Πέμπτη 15 Ιουλίου 2021
Συνοικία το Όνειρο (1961)
Δευτέρα 30 Μαρτίου 2020
Κυριακή 21 Απριλίου 2019
"Safety Last" | Harold Lloyd (1923)
Η ταινία διακωμωδεί, θα λέγαμε, το αμερικανικό όνειρο της γρήγορης "επιτυχίας" (και του συνακόλουθου πλουτισμού) λίγα χρόνια πριν ξεσπάσει στην Αμερική το φοβερό "κραχ" του 1929. Η σκηνή όπου ο Lloyd κρέμεται από ένα ρολόι στον τοίχο ενός πολυώροφου κτιρίου, είναι από τις διασημότερες στην ιστορία του παγκόσμιου κινηματογράφου!
Κυριακή 14 Απριλίου 2019
Σιλουέττες (1967)
Μουσική: Νίκος Μαμαγκάκης
Πρωταγωνιστές: Πέρυ Ποράβου, Νικηφόρος Νανέρης, Χρήστος Τσάγκας, Μάρτιν Μάρσαλ, Αθανασία Συγγελάκη, Χρήστος Ζορμπάς, Πάνος Γκιόκας
Δευτέρα 5 Μαρτίου 2018
Ανθρωπισμός και συμφιλίωση στο «Σπίτι δίπλα στη θάλασσα»
Ο Ρομπέρ Γκεντιγκιάν μάς είχε γοητεύσει πριν λίγα χρόνια με το μαγευτικό φιλμ "Τα Χιόνια του Κιλιμάντζαρο". Έτσι, πήγαμε με μεγάλο ενδιαφέρον και εύλογες προσδοκίες να δούμε "Το Σπίτι Δίπλα στη Θάλασσα" (La Villa, Γαλλία 2017).
Η υπόθεση είναι απλή, με κάποιες - συνειδητές ή όχι - αναφορές στον "Βυσσινόκηπο" του Τσέχοφ. Τρία αδέλφια - δύο άντρες και μία γυναίκα, αποξενωμένα από χρόνια, ξανασυναντούνται στο πατρικό σπίτι σε μία πανέμορφη παραθαλάσσια τοποθεσία κοντά στη Μασσαλία, με αφορμή την σοβαρή ασθένεια του πατέρα τους. Ο καθένας τους έχει να παλέψει με τους δικούς του δαίμονες από το παρελθόν, που χρόνια τον στοιχειώνουν υπόγεια και τώρα ξυπνούν ξανά. Όμως, η ανθρωπιά που κρύβουν μέσα τους έρχεται, τελικά, να θεραπεύσει τις πληγές...
Παρά τις αδυναμίες της (θα τις αναφέρουμε πιο κάτω) σε σύγκριση, τουλάχιστον, με το αριστουργηματικό "Κιλιμάντζαρο", η ταινία φέρει όλα τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα της κινηματογραφικής φιλοσοφίας του Γκεντιγκιάν, στην οποία ο σκηνοθέτης μένει πιστός και, από την άποψη αυτή, είναι απόλυτα συνεπής με το προσωπικό του ύφος. Στα μάτια του θεατή ξετυλίγεται και πάλι μια καθαρτήρια, λυτρωτική διαδρομή από την άρνηση στην κατάφαση, από την πικρία στη συμφιλίωση, από το σκοτάδι στο φως, κι ακόμα - γιατί όχι; - από τον θάνατο στη ζωή! Παράλληλα, μέσα από την υπαρξιακή αυτή πορεία αναδεικνύεται η ωραιότητα της ανθρώπινης ψυχής.
Έτσι, σε ό,τι αφορά την φιλοσοφική προσέγγιση του Γκεντιγκιάν, θα μπορούσαμε να επαναλάβουμε λέξη προς λέξη τα περισσότερα από εκείνα που είχαμε γράψει στις 22-3-2012 στο "Βήμα", στην κριτική μας τοποθέτηση πάνω στα "Χιόνια του Κιλιμάντζαρο" (αφαιρώ τις λίγες φράσεις που αναφέρονται σε εκείνη ειδικά την ταινία):
--------------------------------
Το ερώτημα είναι απλό και απέχει πολύ απ’ το να είναι ρητορικό: Η Τέχνη μιμείται τη ζωή, ή η ζωή την Τέχνη; Οι οπαδοί του ρεαλισμού θα επιλέξουν ανεπιφύλακτα την πρώτη εκδοχή: η ζωή είναι γεμάτη ασχήμιες, τις οποίες οφείλει να αποτυπώνει χωρίς τεχνητές ωραιοποιήσεις η Τέχνη (είναι μάλιστα θεμιτό ακόμα και να υπερθεματίζει μέχρις υπερβολής στην καταγραφή τους, αν αυτό υπηρετεί καλύτερα τους στόχους της).
Συχνά, τα όρια ανάμεσα στον ρεαλισμό και τον πεσιμισμό είναι δυσδιάκριτα για τον δημιουργό του έργου Τέχνης. Ειδικά στον κινηματογράφο, ο θεατής πρέπει να φύγει από την αίθουσα με σκοτεινές σκέψεις και αισθήματα ματαιότητας και αρνητικής ψυχικής φόρτισης. Το happy ending είναι ταμπού, και το θετικό μήνυμα δυσεύρετο (αφού η ίδια η ζωή δεν το εμπεριέχει). Από το σύμπλεγμα αυτό δεν ξέφυγε ούτε μια κατά τα άλλα αξιόλογη Ελληνική ταινία, που όμως δύσκολα θα την κατέτασσε κανείς καταρχήν στη σχολή του ρεαλισμού: η "Πολίτικη Κουζίνα"!
Στον αντίποδα του ρεαλισμού ορθώνεται ο ιδεαλισμός, μια φιλοσοφική αντίληψη που επιφυλάσσει στην Τέχνη έναν ευγενέστερο και πιο φιλόδοξο ρόλο: να δημιουργεί υψηλά πρότυπα σκέψης και συμπεριφοράς, προσφέροντας παράλληλα και τα ψυχολογικά, ιδεολογικά κι αισθητικά κίνητρα στον άνθρωπο ώστε να υπερβεί τις εγγενείς αδυναμίες της φύσης του και να προσεγγίσει τα πρότυπα αυτά.
Η εξαιρετική ταινία του Ρομπέρ Γκεντιγκιάν (...) ισορροπεί αριστοτεχνικά ανάμεσα στις δύο αυτές, αντίθετες φιλοσοφικές τάσεις. Από τη μία, οι σκληρές πραγματικότητες της εποχής (...) Από την άλλη – και αυτά είναι τα στοιχεία που αναδεικνύει προοδευτικά η ταινία ως την καθαρτήρια κατάληξή της – παρελαύνουν από τα μάτια του θεατή σκηνές απίστευτης ομορφιάς όπου θριαμβεύει η φιλία, η ανθρωπιά, η συγχώρεση, η αλληλεγγύη (...). Μα, πάνω απ’ όλα, η αγάπη, ο έρωτας και η σύμπνοια που κρατούν ζωντανό ένα γάμο μέσα στο χρόνο κι ενάντια στις δοκιμασίες της ζωής!
Φύγαμε από τον κινηματογράφο γεμάτοι από αισθήματα που αναπλάθουν την ψυχή, και σκέψεις που θέτουν σε εγρήγορση την συνειδητότητα. Αφήνοντας οριστικά πίσω μας τις οδυνηρές μνήμες νοσηρών ταινιών του Χάνεκε, ή ακόμα νοσηρότερων δημιουργιών των αδελφών Κοέν...
--------------------------------
Σε ό,τι αφορά τον πολιτικό προβληματισμό τού Γκεντιγκιάν στη νέα ταινία, το κέντρο βάρους έχει τώρα μετατοπιστεί από τη διάψευση, κυρίως, των οραμάτων της Αριστεράς μέσα σε έναν αναδυόμενο, ακραία νεοφιλελεύθερο κόσμο, στις νέες προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο Δυτικός κόσμος μπροστά στην έκρηξη του μεταναστευτικού προβλήματος (με κάποιες επιφανειακές αναφορές και στο ζήτημα του ρατσισμού). Εν τούτοις, όπως αναφέραμε στην αρχή, από την ταινία δεν λείπουν και κάποια αδύνατα σημεία. Η αφήγηση στο πρώτο μέρος είναι κατά κύριο λόγο διαλογική (θα λέγαμε, δίνει την εντύπωση θεατρικής παράστασης σε φυσικό, εξωτερικό χώρο) και η υπόθεση "σέρνεται", με αποτέλεσμα να κουράζει κάπως τον θεατή (ο οποίος, πάντως, αποζημιώνεται γενναιόδωρα στη συνέχεια!). Επίσης, το σενάριο αφήνει μια αίσθηση τεχνητής "συγκόλλησης" καταστάσεων που είναι σε μεγάλο βαθμό ασύνδετες μεταξύ τους και δύσκολα μπορεί να δει κανείς με ποιον τρόπο αλληλο-επηρεάζονται.
Αυτό που μένει, όμως, στο τέλος είναι το θετικό μήνυμα πως αξίζει τον κόπο να αλλάξουμε τη ζωή μας προκειμένου να φέρουμε στο φως την ανθρώπινη πλευρά που ίσως αγνοούμε πως κρύβεται μέσα μας. Φυσικά, μια τέτοια ιδεαλιστική προσέγγιση στην Τέχνη δεν εκφράζει το μεγαλύτερο μέρος των δημιουργών, των κριτικών, αλλά και του ίδιου του κοινού. (Από πολύ κοντινό μου πρόσωπο άκουσα πριν χρόνια την σαρκαστική προτροπή "να πάω καλύτερα να δω τη Χιονάτη και τους εφτά νάνους", όταν εξέφρασα την απογοήτευσή μου για την σεναριακή τροπή στο τέλος της "Πολίτικης Κουζίνας"!) Όμως, το καλό με την Τέχνη είναι πως τίποτα δεν είναι οικουμενικό κι απόλυτο, αφού η αίσθηση του ωραίου είναι, εν τέλει, ζήτημα καθαρά υποκειμενικό. Έτσι, κατά το κοινώς λεγόμενο, "σ' όποιον αρέσει"! Στο κοντινό μου πρόσωπο, πάντως, και η νέα αυτή ταινία του Γκεντιγκιάν άρεσε πολύ...
Aixmi.gr
Κυριακή 28 Ιανουαρίου 2018
Κοινός Παρονομαστής (2014)
Πρωταγωνιστούν: Αντώνης Αντωνίου, Βλαδίμηρος Κυριακίδης,
Ρένος Χαραλαμπίδης, Πυγμαλίων Δαδακαρίδης, Μαρκέλλα Γιαννάτου
Σάββατο 27 Ιανουαρίου 2018
Έτερος Εγώ (2016)
Παρεμπιπτόντως, δείτε την θλιβερή (επιεικώς) "κριτική" του Χρήστου Μήτση στο "αθηνόραμα", για την ταινία. Αλήθεια, τι ακριβώς έχουν να προσφέρουν οι κριτικοί σε ένα κοινό το οποίο οι ίδιοι απαξιώνουν; Διαβάστε το κείμενο και θα καταλάβετε τι εννοώ...
Διαβάστε επίσης...
Τρίτη 26 Δεκεμβρίου 2017
Ένα γλυκόπικρο ταξίδι στην "Τζαμάικα"...
Πηγαίνοντας να δούμε την «Τζαμάικα», πρώτη κινηματογραφική σκηνοθετική απόπειρα του Ανδρέα Μορφονιού, ομολογώ ότι περιμέναμε άλλη μία συμπαθητική ελληνική παραγωγή από έναν καλό σκηνοθέτη της τηλεόρασης που επιθυμεί να «εισβάλει» στον κινηματογράφο κάνοντας φιλότιμες προσπάθειες να μην προδώσει το τηλεοπτικό background που συνοδεύει το βιογραφικό του. Το ίδιο το θέμα της ταινίας, εξ άλλου, βασισμένο σε μια ιδέα του Φάνη Μουρατίδη (ο οποίος και πρωταγωνιστεί), φαινόταν να υπόσχεται πράγματα που τα είχαμε ξαναδεί:
Δύο αδέρφια – ο ένας πετυχημένος και πλούσιος, ο άλλος φτωχός και καλόκαρδος βιοπαλαιστής – που έχουν χρόνια να μιλήσουν μεταξύ τους, αφού ο πρώτος δεν έχει χρόνο για οικογενειακές σχέσεις ενώ ο δεύτερος κουβαλά μέσα του αισθήματα απόλυτης άρνησης για τον αδερφό του... Μία τυραννική σύζυγος που με κάθε ευκαιρία εξευτελίζει τον «ανεπρόκοπο» που δεν φέρνει αρκετά χρήματα στο σπίτι (εδώ προστίθεται και πεθερά, που κάνει τα πράγματα ακόμα πιο δύσκολα)... Ώσπου ξαφνικά ο πλούσιος αδερφός μαθαίνει ότι είναι σοβαρά άρρωστος και, σαν για εξιλέωση, αποφασίζει να δώσει στον φτωχό τις ευκαιρίες που του είχε στερήσει η ζωή...
Μέχρι εδώ, όλα θυμίζουν το θρυλικό «Έξω οι κλέφτες» με τον Ορέστη Μακρή. Όμως, ο ίδιος ο επιτυχημένος αδερφός (Μουρατίδης) είναι τώρα το κεντρικό πρόσωπο της ιστορίας. Και η ιδέα του έργου βασίζεται ακριβώς στην απόφασή του να μην τον βάλει κάτω η αρρώστια, αλλά αντίθετα να τον οδηγήσει – με όπλο το χιούμορ που αγγίζει τα όρια φιλοσοφικής στάσης – σε μια επανεκτίμηση όλων εκείνων των πραγμάτων που είναι σημαντικά στη ζωή. Μια ιδέα που, αν και έχουμε δει σε ουκ ολίγες χολιγουντιανές παραγωγές, δεν χάνει ποτέ τη γλυκόπικρη γοητεία της...
Το πιο δυνατό χαρτί της ταινίας είναι η εξαιρετική, μέσα στην εκφραστική λιτότητά της, ερμηνεία του Σπύρου Παπαδόπουλου (ομολογώ ότι ήταν η πρώτη φορά που «ξέχασα» τους ισχυρούς δεσμούς του με τον ελάχιστα συμπαθή, σε εμένα, Ολυμπιακό!). Θύμισε – αν όχι ξεπέρασε – τις καλύτερες κωμικο-δραματικές ερμηνείες του μεγάλου Θανάση Βέγγου, χωρίς καν να χρειαστεί να καταφύγει στην εύκολη υπερβολή, κάνοντας ένα και μόνο βλέμμα να λέει όσα χίλιες λέξεις!
Εξίσου εντυπωσιακή, και δίχως παραπομπές σε τηλεοπτικά πρότυπα, η σκηνοθεσία του Μορφονιού. Αξίζει κανείς να προσέξει τις λεπτομέρειες (π.χ., το φευγαλέο είδωλο ενός προσώπου στο πλαϊνό καθρεφτάκι ενός σπορ αυτοκινήτου). Μια σκηνοθεσία που υποστηρίχθηκε αποτελεσματικά από ένα σφιχτό μοντάζ, αλλά και από την απέριττη μουσική επένδυση του Θέμη Καραμουρατίδη.
Το επιμύθιο της ταινίας απλό, αλλά φιλοσοφημένο: «Η ζωή δεν είναι για να μας στενεύει αλλά για να τη φοράμε στο νούμερό μας!» Αξίζει να πεταχτεί κανείς ως τη «Τζαμάικα» για να το δει στην πράξη...
Aixmi.gr










