Παντελή Χορν: "Φλαντρώ" (1925)

Η "Φλαντρώ" είναι θεατρικό έργο του Παντελή Χορν, γραμμένο το 1925.

Ακούγονται οι ηθοποιοί: Μίνα Χειμώνα (Φλαντρώ), Πέτρος Νάκος (Nότης Σερδάρης), Aγγελική Κοντού (Μυρτώ), Άντα Κουγιά (Γαρουφαλλιά), Μυρτώ Αργυροπούλου - Παπά (Χρύσω), Παύλος Εμμανουηλίδης (Λευτέρης Ζατούνης).

Μπορεί το ιδιωτικό χρέος να εξισώνεται με φοροδιαφυγή; Με αφορμή μια πρόταση του Μάνου Βουλαρίνου

 Σε πρόσφατες εκπομπές του στο ραδιόφωνο του ΣΚΑΪ, ο ευφυής (αλλά όχι πάντα με θέσεις τις οποίες προσυπογράφω απόλυτα) Μάνος Βουλαρίνος έκανε την εξής πρόταση, η οποία θα λύσει, υποτίθεται, το πρόβλημα των ιδιοκτητών ακινήτων που αντιμετωπίζουν κακοπληρωτές ενοικιαστές: Να καλύπτει την οικονομική ζημιά του ιδιοκτήτη το ίδιο το κράτος, και να καθίσταται αυτόματα οφειλέτης προς το δημόσιο (δηλαδή, την Εφορία) ο ασυνεπής ενοικιαστής!

Η πρόταση του Βουλαρίνου ομολογώ με ξάφνιασε, αν λάβει κανείς υπόψη ότι πρόκειται για έναν από τους πλέον ένθερμους οπαδούς (όχι μόνο του Παναθηναϊκού αλλά και) της ακραία φιλελεύθερης οικονομίας, η οποία δεν θέλει το κράτος να παρεμβαίνει - και μάλιστα ιδίοις εξόδοις - σε οικονομικές διαφορές ιδιωτικής φύσης. Για τέτοιες υποθέσεις, άλλωστε, υπάρχουν τα αστικά δικαστήρια.

Η διαφωνία μου με την πρόταση δεν έχει να κάνει με το ότι είμαι οπαδός της ΑΕΚ, αλλά με πολύ πιο θεμελιώδη ζητήματα αρχών. Καταρχήν, δεν είναι δυνατόν μία διαφορά μεταξύ ιδιωτών να ανάγεται σε διαφορά ενός ιδιώτη με το κράτος. Και, δεν μπορεί η αθέτηση ενός ιδιωτικού συμφωνητικού (υποχρέωση έγκαιρης καταβολής ενοικίου) να καθίσταται de facto ισοδύναμη ενός αδικήματος εθνικής εμβέλειας, όπως η φοροδιαφυγή!

Κατά δεύτερον, τυχόν εφαρμογή της πρότασης Βουλαρίνου θα μπορούσε να ανοίξει τον ασκό του Αιόλου, αφού με βεβαιότητα θα διεκδικήσουν ανάλογη κρατική παρέμβαση προς υποστήριξή τους και άλλες κατηγορίες συναλλασσομένων (ποιος επαγγελματίας δεν αντιμετωπίζει κακοπληρωτές καθημερινά;). Με ποιο σκεπτικό θα απορρίψει το κράτος τέτοιες πρόσθετες διεκδικήσεις όταν ήδη θα έχει δημιουργήσει "δεδικασμένο"; Και, με ποιον τρόπο θα μπορέσει να τις ικανοποιήσει;

Τέλος, με χρήματα ποίων θα καλυφθούν από το κράτος οι οικονομικές ζημιές των ιδιοκτητών ακινήτων - ακόμα και αν υποτεθεί ότι, τελικά, θα ανταποκριθούν στις οιονεί "φορολογικές" υποχρεώσεις τους οι ασυνεπείς ενοικιαστές; Μήπως με χρήματα των φορολογουμένων; (Ρητορικό το ερώτημα.) Και γιατί οφείλουν, εν τέλει, οι τελευταίοι να επιβαρυνθούν με ιδιωτικά χρέη και ζημίες τρίτων;

Ελπίζω η πολιτεία να αξιολόγησε την πρόταση Βουλαρίνου απλά και μόνο ως ένα ακόμα δείγμα του αστείρευτου χιούμορ του. Γιατί, δεν θέλω να σκεφτώ τι θα συμβεί αν την πάρει στα σοβαρά!

ΚΠ 

Alejandro Casona: "Τα δέντρα πεθαίνουν όρθια" (Los árboles mueren de pie)

Alejandro Casona: "Βάρκα δίχως ψαρά" (La barca sin pescador)

Το αριστουργηματικό θεατρικό έργο του Alejandro Casona (1903-1965), "Βάρκα δίχως ψαρά", σε ελληνική ραδιοφωνική διασκευή ως "ντουμπλάρισμα" σε ισπανική θεατρική παράσταση.

Σε ένα από τα κορυφαία έργα θεατρικής φιλοσοφίας του 20ού αιώνα, ο Αλεχάντρο Κασόνα εξετάζει το ζήτημα της ηθικής της πρόθεσης. Παραπέμπει στον Φάουστ αλλά "σκάβει" σε βαθύτερα και σκοτεινότερα ένστικτα του ανθρώπου που τον οδηγούν στο έγκλημα (και μάλιστα με τα ταπεινότερα των ελατηρίων) δίχως ίχνος ηθικής αναστολής. Ο Κασόνα, όμως, επιλέγει να κλείσει το δράμα με ένα αισιόδοξο μήνυμα: ότι, στο βάθος της ανθρώπινης συνείδησης υπάρχει πάντα - εν υπνώσει, έστω - το καλό. Κι αυτό είναι που στο τέλος θριαμβεύει!

Ο δημιουργός ισορροπεί επιδέξια ανάμεσα στο δράμα και την κωμωδία, με τη δεύτερη συνιστώσα να εκφράζεται με την αποθέωση του παράλογου: Ο ίδιος ο Διάβολος, σε ρόλο τέλειου ηθικολόγου, διδάσκει στον άνθρωπο το καλό και την αρετή, δίνοντάς του ένα ανεπανάληπτο μάθημα ηθικής!