Στις Γειτονιές της Αθηνάς

Φιλμ μικρού μήκους, αρχικά γυρισμένο το 2011 και επανεπεξεργασμένο το 2025.

Ας ενημερώσει κάποιος και την ΕΥΔΑΠ για την λειψυδρία!

 Θα παραθέσω τα γεγονότα με ψυχρά περιγραφική διάθεση. Γιατί, αν αφήσω να κυριαρχήσει το συναίσθημα, φοβάμαι ότι θα παρεκτραπώ (και ύστερα θα το μετανιώσω)!

    * Βράδυ Δευτέρας 26/8/24: Σε έναν από τους τακτικούς βραδινούς περιπάτους μου, και καθώς είχα καιρό να πάω εκεί, βρέθηκα στο Γκάζι. Εκεί κοντά, στη Μεγάλου Αλεξάνδρου και στο σημείο όπου αυτή συναντά την Ιερά Οδό, βρίσκεται ο καλός θερινός κινηματογράφος «Λαΐς». Με καθαρά τυχοδιωκτική διάθεση είπα να πεταχτώ ως εκεί να δω τι έπαιζε, μήπως και...

Φτάνοντας στη Μεγάλου Αλεξάνδρου παρατήρησα ότι ο δρόμος είχε πλημμυρίσει από νερό, το οποίο μάλιστα δεν ήταν στάσιμο αλλά φαινόταν να ανανεώνεται συνεχώς. Ήταν προφανές ότι επρόκειτο για κάποια μεγάλη διαρροή (δεν είμαι σε θέση να πω αν ήταν πρόσφατη ή αν είχε προϋπάρξει για μέρες προτού η ασημαντότητά μου την εντοπίσει). Αναζήτησα την πηγή της διαρροής και είδα ότι το νερό προερχόταν από ένα παλιό κτίριο απέναντι από τον κινηματογράφο.

Με τα ανακλαστικά του «ξενέρωτου» ανθρώπου που βρίσκεται έξω από το πνεύμα της εποχής του, τηλεφώνησα από το κινητό μου στις βλάβες της ΕΥΔΑΠ. Με έβαλαν, ως είθισται, στην αναμονή, και για κάπου ένα τέταρτο της ώρας άκουγα όμορφα ηθικοπλαστικά μηνύματα για τη σωστή συμπεριφορά που οφείλουμε να επιδείξουμε ως πολίτες σε ό,τι αφορά την κατανάλωση του νερού, λόγω του φάσματος της λειψυδρίας που απειλεί (και πάλι) την Αθήνα. Κάτι σε στυλ «μπράβο Γιωργάκη που δεν σπατάλησες ούτε μία σταγόνα σήμερα»!

Όταν, τελικά, εμφανίστηκε στη γραμμή η εκπρόσωπος της εταιρείας, της ανέφερα το πρόβλημα και την ρώτησα, παρεμπιπτόντως, αν έχουν λάβει αναφορές και από άλλους πολίτες (τι διάολο, ολόκληρος κινηματογράφος βρίσκεται απέναντι, κόσμος μπαίνει - κόσμος βγαίνει!). Με έκπληξη (αν και δεν θα 'πρεπε) άκουσα ότι ουδείς άλλος το είχε αναφέρει. Σε κάθε περίπτωση, αφού έδωσα το όνομά μου - όπως μου ζητήθηκε - έλαβα τη διαβεβαίωση ότι το πρόβλημα θα αντιμετωπιζόταν «σύντομα»...

    * Βράδυ Τρίτης 27/8/24: Σίγουρος ότι είχα σώσει την πόλη - έστω προσωρινά - από τον εφιάλτη της λειψυδρίας, περπάτησα και πάλι ως τη Μεγάλου Αλεξάνδρου για να απολαύσω υπερήφανα τους καρπούς της υπευθυνότητάς μου ως πολίτη της Αθήνας. Αλλά φευ: ο δρόμος ήταν το ίδιο πλημμυρισμένος όπως την προηγούμενη νύχτα, και το νερό ανάβλυζε από το ίδιο σημείο με αμείωτη ένταση! Στον κινηματογράφο απέναντι όλα κυλούσαν ομαλά...

Κάλεσα πάλι την ΕΥΔΑΠ (με κάπως μικρότερη αναμονή αυτή τη φορά) και δεν έκρυψα την αγανάκτηση που με διακατείχε. Είπα ότι αδίκως σπαταλούν τα χρήματα των φορολογουμένων σε κοινωνικά μηνύματα στα ραδιόφωνα και τις τηλεοράσεις για το πόσο «πολύτιμο» είναι το νερό και πόσο ευσυνείδητοι είναι όσοι δεν το σπαταλούν, αφού ο πρώτος αποδέκτης του σχετικού διδακτισμού θα έπρεπε να είναι η ίδια η εταιρεία που το διαχειρίζεται! Με ύφος μάλλον μπλαζέ, η εκπρόσωπος μου εξήγησε ότι «υπάρχουν κι άλλες βλάβες στην πόλη, κύριε, εκτός από τη δική σας. Πού να τις προλάβουν όλες τα συνεργεία;» (σε ελεύθερη μετάφραση: λείπουν οι περισσότεροι σε άδειες, Αυγουστιάτικα). Επεσήμανα ότι δεν επρόκειτο για «δική μου βλάβη» αλλά για ζωτικής σημασίας πρόβλημα της πόλης! Για να λάβω, τελικά, μία ακόμα διαβεβαίωση: «Τέλος πάντων, ως τις 11μμ απόψε θα έχει διορθωθεί η βλάβη.»

Δεν μπήκα στον κόπο να πάω ξανά εκεί την επόμενη μέρα. Είπα στον εαυτό μου: «Δεν μπορεί, θα το 'χουν φτιάξει ως τώρα...»

    * Βράδυ Δευτέρας 2/9/24: Περνώ πάλι από την περιοχή. Η Μεγάλου Αλεξάνδρου πάντα πλημμυρισμένη, με το νερό να αναβλύζει από το ίδιο σημείο του παλιού κτιρίου. Το σκηνικό έμεινε αμετάβλητο σε όλες τις επόμενες - δεν μέτρησα πόσες - επισκέψεις μου...

    * Βράδυ Σαββάτου 14/9/24: Πήγα εκεί για νιοστή φορά (που λέμε στα μαθηματικά) και σκέφτηκα να κάνω κάτι που είχα αμελήσει τις προηγούμενες: να φωτογραφίσω τον νέο αυτό «ποταμό» της Αθήνας, με το όνομα του αρχαίου Μακεδόνα στρατηλάτη. Παραθέτω τις εικόνες πιο κάτω. Όσο για την ΕΥΔΑΠ, δεν της τηλεφώνησα ξανά. Δεν είχα λεφτά (και νεύρα) για πέταμα...

    * Βράδυ Παρασκευής 4/10/24: Παραθέτω νέες φωτογραφίες από αποψινή επίσκεψη στην περιοχή, προς σύγκριση με τις προηγούμενες:

    * Βράδυ Τετάρτης 9/10/24: Το νερό κυλά με μεγαλύτερη ορμή (ή τουλάχιστον έτσι μου φάνηκε). Δεν μπήκα καν στον κόπο να βγάλω άλλες φωτογραφίες... Ο θερινός κινηματογράφος έχει κλείσει πια, θα ξανανοίξει το επόμενο καλοκαίρι. Δεν ξέρω αν ως τότε θα ρέει ακόμα ο ποταμός στη Μεγάλου Αλεξάνδρου, ή αν θα έχει στερέψει το νερό. Για ολόκληρη την πόλη που έχουμε αφήσει να αιμορραγεί...

Κώστας Παπαχρήστου

Ένα απόγευμα στα Αναφιώτικα (2012)

Στα "πέτρινα σπίτια" στου Φιλοπάππου

Photo: C.J.Papachristou

Συζητώντας για την νεορεαλιστική ταινία "Συνοικία το Όνειρο" (1961) (βλ. επίσης εδώ) είχαμε αναφέρει ότι τα γυρίσματα έγιναν στην περιοχή του "Ασύρματου", ανάμεσα στα Άνω Πετράλωνα και τον λόφο του Φιλοπάππου. Την εποχή των γυρισμάτων υπήρχαν ακόμα μερικές παράγκες από τον συνοικισμό των προσφύγων που είχαν έρθει το 1922 από την Αττάλεια. Σιγά - σιγά, οι παράγκες αντικαταστάθηκαν από τα "πέτρινα σπίτια" και τη μεγάλη πολυκατοικία στου Φιλοπάππου, που χτίστηκαν με πρωτοβουλία της τότε Βασίλισσας Φρειδερίκης.

Photo: C.J.Papachristou

Οι παρεμβάσεις της Φρειδερίκης στην πολιτική ζωή του τόπου είναι ένα ζήτημα που έχει συζητηθεί εξαντλητικά, και δεν θα μας απασχολήσει εδώ. Ας την κρίνει η Ιστορία... Θα μεταφέρω, απλά, αυτά που άκουσα χθες από κάτοικο της περιοχής, εγγονό προσφύγων από την Αττάλεια (τέτοια συναπαντήματα μου προκαλούν ιδιαίτερη συγκίνηση, αφού κι εγώ εγγονός προσφύγων είμαι).

Photo: C.J.Papachristou

Είχα πάει, λοιπόν, στα "πέτρινα", κάτω από τον περιφερειακό του Φιλοπάππου, για να βγάλω μερικές φωτογραφίες. Έξω από ένα σπίτι καθόταν ένας άνδρας κοντά στα 70. Τον ρώτησα αν θα πείραζε να φωτογραφίσω το σπίτι του. "Βγάλε όσες φωτογραφίες θες", μου απάντησε πρόθυμα. Μετά πιάσαμε κουβέντα για την ιστορία του συνοικισμού. "Πρώτα ζούσαμε σε παράγκες και μετά μπήκαμε να ζήσουμε σαν άνθρωποι σ' αυτά τα σπίτια. Κι ας μείναμε φτωχοί... Ας είναι καλά η βασίλισσα που ενδιαφέρθηκε για μας!"

Αυτό δεν με εντυπωσίασε ιδιαίτερα. Η συνέχεια, όμως, πραγματικά με ξάφνιασε:

"Το ξέρεις ότι ερχόταν εδώ κι επισκεπτόταν τους πρόσφυγες; Ούτε φωτογραφίες, ούτε δημοσιογράφοι, τίποτα! Μόνο δυο - τρεις σωματώδεις τύποι ήταν μαζί, που τη φυλάγανε. Πήγαινε στα σπίτια, έπινε καφέ και έπιανε κουβέντα, σαν να 'τανε γειτόνισσα. Να, εδώ πιο πάνω που ήταν της κυρα-Μαρίας πήγαινε πιο συχνά."

Η ιστορία έχει και... αθλητικό ενδιαφέρον:

"Μια φορά είχε πάει στην αλάνα, να δει τα αγόρια που έπαιζαν μπάλα. Τι μπάλα, δηλαδή; Από κουρέλια την είχαν φτιάξει! Κάποια στιγμή η μπάλα ήρθε στα πόδια της. Ένας ψηλός πήγε να την πάρει, και τότε εκείνη του λέει: 'Με τέτοια μπάλα παίζετε εδώ;' Κάτι ψιθύρισε σε έναν από τη συνοδεία της, κι εκείνος έφυγε αμέσως. Όταν ξαναγύρισε, κρατούσε τρεις μπάλες δερμάτινες. Ξέρεις τι σήμαινε δερμάτινη μπάλα εκείνη την εποχή; Τα παιδιά ένιωσαν σαν να έπαιζαν τώρα σε παγκόσμιο κύπελλο ποδοσφαίρου!"

Αυτά τα άκουσα, και θεωρώ χρέος μου να τα μεταφέρω. Και θα ομολογήσω ότι ήταν η πρώτη φορά στη ζωή μου που ένιωσα ένα κάποιο αίσθημα συμπάθειας για τη Φρειδερίκη...

Στο τελευταίο σπίτι με περίμενε άλλη μία έκπληξη. "Πάρε κι εμένα στη φωτογραφία", λέει ο ιδιοκτήτης. Και συνεχίζει: "Είδες τι ωραίο σπίτι; Και πού να δεις αυτό που έχω στο χωριό μου, στην Εύβοια!" "Στην Εύβοια, πού;", του λέω. "Στον Νέο Πύργο", μου απαντάει. Πατριώτης, δηλαδή, αφού ο Νέος Πύργος στη Βόρεια Εύβοια είναι το προσφυγικό χωριό από το οποίο καταγόταν η μητέρα μου! Το πώς βρέθηκε ο εκ Κωνσταντινουπολιτών καταγόμενος σε σπίτι στα Ατταλιώτικα, ξέχασα να το ρωτήσω. Μικρός, πάντως, που είναι ο κόσμος...!

Photo: C.J.Papachristou

Σημάδια αποσύνθεσης (άρθρο του Κώστα Γιαννακίδη)

Photo: ΤΟ ΒΗΜΑ

Το εξαιρετικό άρθρο του Κώστα Γιαννακίδη περιγράφει με γλαφυρό τρόπο την αθλιότητα που συναντά κάποιος που τολμά να περπατά σε περιοχές της πρωτεύουσας που έπαψαν ν' ανήκουν στους ανθρώπους της. Αλλά, η αθλιότητα δεν περιορίζεται στους δρόμους: έχει προ πολλού μπει ακόμα και μέσα στα ίδια τα πανεπιστήμια. Για λόγους ύποπτους, η εξουσία απαγορεύει στην Αστυνομία να κάνει τη δουλειά της. Την ίδια ώρα, περιβάλλει με πολιτική "στοργή" κάποιους που καίνε τους αστυνομικούς...

Επιλέγω αποσπάσματα από το άρθρο. Για μερικά από τα γραφόμενα έχω υπάρξει αυτόπτης μάρτυς...

Αν κάποιος αποφάσιζε να φτιάξει ένα πάρκο ψυχαγωγίας με θέμα το κοινωνικό περιθώριο, θα επέλεγε το κέντρο της Αθήνας. Δεν υπάρχει πρωτεύουσα στον δυτικό κόσμο με αυτές τις συνθήκες στο κέντρο της. Μέσα σε ένα θωρακισμένο λεωφορείο, τουρίστες με ακριβές φωτογραφικές μηχανές θα έκαναν ασφαλείς πλεύσεις σε μία θάλασσα εγκλήματος και δυστυχίας. Θα κατέβαιναν από την Αθηνάς προς την Πειραιώς, παρακολουθώντας εμπόριο πρέζας και κλοπιμαίων από φιγούρες που δεν καταλαβαίνεις αν είναι άνθρωποι ή σκιές. Και λίγο πιο μέσα, εκεί που δεν πιάνει το φως του δρόμου, κορίτσια από την Αφρική να προσφέρουν σάρκα για μερικά κέρματα. Βλέπεις ανθρώπους να δέρνονται και δεν ξέρεις αν είναι για πρέζα, για εθνικές αντιπαραθέσεις ή για κανένα κινητό που βούτηξαν από το Μοναστηράκι.
(...)
Περιέργως, οι «αλληλέγγυοι» δεν έχουν κάνει καμιά καταδρομική επιχείρηση για να ελέγξουν αν υπάρχουν κοπέλες που εκδίδονται παρά τη θέλησή τους, αν και είναι εμφανώς «ευαισθητοποιημένοι» σε θέμα της ΛΟΑΤΚΙ κοινότητας. Για αυτό τον λόγο άλλωστε δεν επιτέθηκαν και στο Αστυνομικό Τμήμα Ομονοίας; Πήγε ένας κανονικός λόχος οπλισμένος, έκαψαν περιπολικό, παραλίγο να σκοτώσουν ανθρώπους και όμως δεν έγινε ούτε μία σύλληψη, ούτε μία προσαγωγή. Μεταξύ μας και να γινόταν θα άλλαζε κάτι; Θα ήταν οι αλληλέγγυοι στη ΓΑΔΑ, η Κούρτοβικ με τον αγωνιστή, θα ορίζονταν δικάσιμος και μην τον είδατε. Ξέρετε κανέναν που πήγε στη φυλακή για αυτά τα πράγματα; Όχι, δεν πας φυλακή. Πας στη Σύγκλητο, για «πανεπιστημιακές διαδικασίες», που λέει και ο Κυρίτσης. Ομάδα φοιτητών κράτησε εγκλωβισμένους τους καθηγητές, ζητώντας να μην υπάρξει απόφαση για έξοδο του Ρουβίκωνα από τη Φιλοσοφική - προφανώς διδάσκονται Λατινικά στο γραφείο του...

Διαβάστε ολόκληρο το άρθρο στο Protagon.gr

Στη λίμνη της Φιλαδέλφειας

Μια βόλτα στη λίμνη της Νέας Φιλαδέλφειας. Στο τέλος του άλσους, δυο βήματα μακριά από το αιώνια κατασκευαζόμενο γήπεδο της ΑΕΚ...

Μια βραδιά στο κέντρο της πόλης

Βόλτες στην Αθήνα...

Ιστορίες μιας πόλης και μιας θάλασσας...

Σύνθεση τεσσάρων φιλμ μικρού μήκους, γυρισμένα στην Αθήνα και στην Εύβοια

Πλάκα, Μοναστηράκι και... άλλα

Σύνταγμα - Πλάκα 18-10-2014

Θαλασσογραφίες… #5

Ξημέρωμα στο λιμάνι. Όταν ο φακός του περιηγητή προλαβαίνει να καταγράψει τα χρώματα του πρωινού, που για άλλους συμβολίζουν απλά το ξεκίνημα μιας ακόμα κοπιαστικής μέρας…

Aixmi.gr

Στην Πλατεία Κοτζιά (9/8/2014)

Θαλασσογραφίες… #2

Ατένιζαν αγέρωχα το πέλαγος

με βλέμματα αρμονικά συνταιριασμένα

σαν σε κοινά – έστω κι ανέφικτα –

οράματα να στόχευαν.


Άνθρωποι σίγουρα δε θα ‘ταν.

Ίσως πουλιά…


Aixmi.gr

Εικόνες μιας πόλης… #27

«Δόξαν Χρήστου Ξανθάκη ζηλέψας, ψήγματα επιτοίχιας σοφίας απαθανάτισα!» (από αρχαίο ρητό). Ο τοίχος της φωτογραφίας βρίσκεται ακριβώς κάτω απ’ την Ακρόπολη και πάνω από τ’ Αναφιώτικα.

Aixmi.gr

Ακρόπολη - Πλάκα, 2-7-2014

Εικόνες μιας πόλης… #26

«Παλιά Βιβλία – Σπάνιες Εκδόσεις» στο Μοναστηράκι. Η πρώτη – ίσως και τελευταία – ελπίδα των βιβλιόφιλων να (ξανα)βρούν κάποιες παλιές, χαμένες αγάπες…

Aixmi.gr

Εικόνες μιας πόλης… #25

Λιμνούλα και γεφύρι (μόλις διακρίνεται) στου Φιλοπάππου. Μια γωνιά της πόλης, που είναι πρόκληση να την ανακαλύψεις…

Aixmi.gr

Μοναστηράκι - Πλάκα