Απόσπασμα από εξαιρετικό βιβλιοκριτικό κείμενο του συγγραφέα Ξενοφώντα Α. Μπρουντζάκη:
Τρίτη 2 Δεκεμβρίου 2025
Ξενοφών Α. Μπρουντζάκης: Η Ιθάκη βυθίστηκε πριν φτάσουμε
Κυριακή 6 Ιουλίου 2025
Ο άνθρωπος που έκλαιγε έξω από την τράπεζα...
Επειδή η Ιστορία (σε αντίθεση με την κοινωνία) δεν είναι δυνατό να πάσχει από άνοια, η πιο πάνω εικόνα από τα Capital Controls του καλοκαιριού του 2015 δεν πρόκειται να ξεχαστεί ποτέ. Θα αποτελεί πάντα το απόλυτο παράδειγμα πολιτικού αμοραλισμού και πολιτικού κυνισμού!
Κυριακή 29 Σεπτεμβρίου 2024
Ζητείται εξουσία που να μη χαϊδεύει τους εχθρούς της κοινωνίας. Υπάρχει;
Τετάρτη 11 Σεπτεμβρίου 2024
Να τον χαιρόμαστε!
Τετάρτη 3 Απριλίου 2024
Αμφισβήτηση του κράτους δικαίου σημαίνει κατάλυσή του!
Παρασκευή 15 Μαρτίου 2024
Το «θα τους φάμε» τώρα δικαιώνεται! | Η Λίνα Μενδώνη και το τέλος του φιλελευθερισμού
Πόσο φιλελεύθερος είναι ο νόμος που προωθεί η υπουργός Πολιτισμού για την υποστήριξη της ελληνικής μουσικής;
Γράφει ο Κώστας Παπαχρήστου
Τον Φεβρουάριο του '23, έξω από το Εθνικό Θέατρο και ενώπιον παραληρούντος πλήθους, στο τέλος επαναστατικού άσματος και με οργίλο ύφος που θύμιζε καπετάνιο αντάρτικου στρατού σε ώρα μάχης ενάντια σε μισητό εχθρό, η γνωστή τραγουδίστρια κ. Τάνια Τσανακλίδου κραύγασε, απειλητικά, «θα τους φάμε!». Τα υποψήφια θύματα «ανθρωποφαγίας» ήταν οι τότε κυβερνώντες, με προεξάρχουσα την υπουργό Πολιτισμού κ. Λίνα Μενδώνη. Η δημόσια συγκέντρωση είχε λάβει χώρα με αφορμή την απαίτηση των καλλιτεχνών να διορίζονται στο δημόσιο ως απόφοιτοι πανεπιστημίων. Τελικά, δεδομένου ότι η χώρα βρισκόταν στην αρχή προεκλογικής περιόδου, η κυβέρνηση κάπως τα βόλεψε με τους καλλιτέχνες και ο θόρυβος κόπασε. Η φράση «θα τους φάμε», όμως, έγινε viral...
Καθώς βρισκόμαστε και πάλι σε τροχιά (ευρω)εκλογικής περιόδου, η κ. Μενδώνη είπε να το τερματίσει. Κατέβασε, λοιπόν, προς ψήφιση ένα νομοσχέδιο, βάσει του οποίου ακόμα και ιδιωτικές επιχειρήσεις (όπως ξενοδοχεία, εμπορικά κέντρα και ραδιοφωνικοί σταθμοί) που κάνουν χρήση μουσικής, υποχρεούνται, υπό την απειλή προστίμου(!), να παίζουν ένα καθορισμένο, ελάχιστο ποσοστό ελληνικής μουσικής. Με ό,τι αυτό συνεπάγεται για τα πνευματικά δικαιώματα των εγχώριων μουσικών δημιουργών (δαπάναις, φυσικά, όχι του κράτους που νομοθετεί αλλά των ίδιων των επιχειρήσεων)...
Να θυμίσουμε ότι η κ. Μενδώνη ανήκει σε μία κυβέρνηση που έχει εξ υπαρχής αυτο-συστηθεί στον ελληνικό λαό ως «φιλελεύθερη». Και, με βάση το αλφαβητάρι του φιλελευθερισμού, το μόνο που δεν κάνει ένα φιλελεύθερο σύστημα εξουσίας είναι να παρεμβαίνει στις επιλογές του κάθε πολίτη, στον βαθμό που αυτές δεν απειλούν το γενικό καλό και δεν βλάπτουν την ελευθερία των συμπολιτών του. Όπου με τον όρο «πολίτης» μπορεί να εννοείται, γενικότερα, και μία ευρύτερη δομή όπως μια οικονομική επιχείρηση.
Είναι προφανές ότι ο «νόμος Μενδώνη» παραβιάζει τις στοιχειώδεις αρχές του φιλελευθερισμού και θυμίζει άλλες εποχές και άλλη φιλοσοφία εξουσίας. Τελικά - και γενικότερα - ίσως πρέπει να συμβιβαστούμε με την ιδέα ότι ο κατασυκοφαντημένος (ακόμα κι από εμένα τον ίδιο [1]) φιλελευθερισμός δεν ταιριάζει στο ελληνικό DNA. Κι αυτό δεν αφορά μόνο την εξουσία (ας σκεφτούμε, λ.χ., αν η παρανοϊκή υπερφορολόγηση της ακίνητης περιουσίας είναι φιλελεύθερο μέτρο) αλλά και τον ίδιο τον λαό (αμέτρητοι οι εγχώριοι θαυμαστές ενός πολεμοχαρούς Ρώσου δικτάτορα).
Έτσι, αν περιμένουμε «να τους φάμε» - που θα 'λεγε κι η Τσανακλίδου - για να χορτάσουμε, μάλλον θα μείνουμε νηστικοί: Φιλελεύθεροι υπάρχουν μόνο στον κατάλογο του μενού, όχι στην κουζίνα!
[1] https://www.tovima.gr/2018/07/10/opinions/einai-ithikos-o-fileleytherismos/
Τετάρτη 15 Νοεμβρίου 2023
Χώρα στον αυτόματο και εξουσία απούσα!
Δύο πράγματα είναι δυνατό να συμβούν, εναλλακτικά, όταν ένα κόμμα κυβερνά χωρίς κατ' ουσίαν να υπάρχει αντιπολίτευση:
Παρασκευή 10 Μαρτίου 2023
Η εθνική τραγωδία του πολιτικού μας συστήματος
Δευτέρα 13 Φεβρουαρίου 2023
Ώστε, την παρεξηγήσαμε την κυρία Τσανακλίδου;
Ο Μιχάλης Τσιντσίνης είναι, αναμφίβολα, ένας χαρισματικός αρθρογράφος. Όχι μόνο για την εγκυρότητα των αναλύσεών του αλλά, πολύ περισσότερο, για τον εντυπωσιακό χειρισμό της γλώσσας στα κείμενά του. Δεν θα ήταν υπερβολή αν λέγαμε ότι η αρθρογραφία του απαιτεί υψηλό επίπεδο μόρφωσης από τον αναγνώστη. Ο περίτεχνα επεξεργασμένος λόγος του δεν απευθύνεται «στον καθένα»!
Ο φακός που συνέλαβε την Τάνια Τσανακλίδου σε κατάσταση αγωνιστικού ενθουσιασμού ήταν μέχρι συκοφαντίας παραπλανητικός. To στιγμιότυπο λαρυγγικής υπερέντασης διαδόθηκε σαν τεκμήριο μισαλλοδοξίας – καθ’ ότι και ο παραβολικός στίχος, θέλει τα εξεγερμένα μερμηγκάκια να κανιβαλίζουν στο τέλος τον αρχιμέρμηγκα. Χρειάστηκε κόπος από τα προπαγανδιστικά χυτήρια για να παρουσιαστεί η περφόρμανς τάχα σαν εμφυλιακή απειλή. Ανθρωποφάγα μυρμήγκια υπάρχουν μόνο στα παραμύθια – και στη στρατευμένη μυθοπλασία των κοινωνικών δικτύων.
Κυριακή 5 Ιουνίου 2022
Μερικές επίκαιρες σκέψεις
![]() |
| Θεόδωρος Δηλιγιάννης |
Μήπως, τελικά, υπήρξε κακός υπολογισμός στη σύνταξη της ομιλίας του Πρωθυπουργού στο αμερικανικό Κογκρέσο; Μήπως, για λόγους εσωτερικής πολιτικής, ειπώθηκαν ανοιχτά κάποια πράγματα που θα έπρεπε να είχαν συζητηθεί "κεκλεισμένων των θυρών" με την αμερικανική ηγεσία;
Παρασκευή 7 Ιανουαρίου 2022
Προσωρινή αναστολή πιστοποιητικών εμβολιασμού: Ας μην το διανοηθούν!
Τετάρτη 11 Αυγούστου 2021
Η εθνική τραγωδία και η "δημοκρατία των hashtags"
Προς τι, λοιπόν, έχει γίνει σημαία της αντιπολίτευσης και αντικείμενο επίμονης ρητορείας της η προφανής κι αναμφισβήτητη αβελτηρία και η (ναι, απόλυτα ασυγχώρητη) υποκρισία των κυβερνώντων; Δεν θα κέρδιζε, άραγε, ηθικούς πόντους η αντιπολίτευση αν απλά σιωπούσε πολιτικά μπροστά στο μαζικό αυτό ανθρώπινο δράμα, μιλώντας μόνο για όλα εκείνα που πρέπει να γίνουν ώστε να μην ξαναβιώσει η χώρα παρόμοια τραγωδία; Και, τέλος, ποιος θα μπορούσε στ’ αλήθεια να κατηγορήσει έναν (έστω) κακοπροαίρετο που θα σκεφτεί πιθανόν ότι υπάρχουν άτομα στον αντιπολιτευτικό χώρο, τα οποία «τρίβουν τα χέρια τους» για τη φθορά που θα προκαλέσει στην κυβέρνηση η εκατόμβη των θυμάτων της φωτιάς;
Κάποιες φορές, μία παρεμφατική σιωπή λέει περισσότερα από εκατοντάδες «κατηγορώ» ενώ παράλληλα συνιστά δείγμα ηθικής ανωτερότητας. Αν, λοιπόν, υποτεθεί ότι η πολιτική ηθική απουσιάζει από την εξουσία, ας την επιδείξει, τουλάχιστον, η εν δυνάμει εξουσία. Εκτός πια κι αν τίποτα δεν αλλάζει σ’ αυτό τον τόπο...
Θα μπορούσα να το είχα γράψει σήμερα αν δεν υπήρχε μέσα στο κείμενο η λέξη "εκατόμβη". Όμως, το κείμενο αυτό δεν είναι σημερινό. Δημοσιεύθηκε στο "Βήμα" τον Ιούλιο του 2018, λίγο μετά την τραγωδία στο Μάτι με τους 102 νεκρούς. Μάλιστα, ίσως να 'μουν κι ο πρώτος που χρησιμοποίησε για την περίσταση τον όρο "πολιτική τυμβωρυχία", για να τονίσω το απολύτως αθέμιτο της πολιτικής αξιοποίησης μιας εθνικής τραγωδίας:
https://www.tovima.gr/2018/07/31/opinions/politikes-tymbwryxies/
Πάνω από τις καινούργιες στάχτες της Ελλάδας, σαν έτοιμοι από καιρό οι άλλοι τρίβουν τώρα με αίσθημα ρεβανσισμού τα χέρια τους, λογαριάζοντας πολιτικά κόστη και χαμένα και κερδισμένα πολιτικά κεφάλαια. Και, μέσα από τα μύρια χυδαία πολιτικά αναθέματα των κομματόσκυλων (hashtags τα λένε;) δεν ξεπροβάλλει, έστω υπαινικτικά - έστω ακόμα και υποκριτικά - μια υποψία πόνου για όλους εκείνους που οι ζωές τους καταστράφηκαν. Θέλει η πόρνη να κρυφτεί μα η χαρά δεν την αφήνει...
Θα το διατυπώσω απλά: Όποιος επενδύει πολιτικό κεφάλαιο σπεκουλάροντας πάνω σε εθνικές τραγωδίες, δεν δικαιούται να θεωρεί τον εαυτό του ως Έλληνα (με ό,τι αυτό συνεπάγεται για το δικαίωμά του να συμμετέχει στα κοινά).
Όμως, δεν αξίζουν καλύτερα λόγια και όσοι, από την ασφάλεια που τους προσφέρει ο καναπές τους, ανταλλάσσουν φθηνές πλακίτσες - συχνά διανθισμένες με χυδαιολογικές προτροπές περί "ερωτικών" συνευρέσεων της πολιτικής ηγεσίας - την ώρα που, ακόμα και μέσα στην απελπισία τους, εκείνοι που καταστράφηκαν βρίσκουν το κουράγιο να λένε: "Θα τα ξαναφτιάξουμε!" (Συγκλονιστική η ανάρτηση ενός πρώην φοιτητή μου με καταγωγή από τη Βόρεια Εύβοια. Πόση δύναμη, πόση ελπίδα, πόση αισιοδοξία αναδυόταν μέσα από μία ασύλληπτη καταστροφή ενός από τα ωραιότερα μέρη της Ελλάδας! Κι ούτε μια λέξη που να προδίδει θυμό...)
Οι αληθινοί ήρωες, είτε από εδώ, είτε - ακόμα περισσότερο - από άλλα, μακρινά μέρη, δεν βρίσκονται πάνω από ηλίθια πληκτρολόγια αλλά εκεί έξω, στο πεδίο της άνισης μάχης με τις φλόγες. Ρισκάρουν την ίδια τη ζωή τους με μόνη ανταμοιβή ένα ποτήρι νερό και μια καλή κουβέντα. Και, στο τέλος της μέρας θα τους ακούσεις να λένε "έκανα απλά αυτό που θεωρούσα σωστό για τον συνάνθρωπο". Με τη συνείδησή τους να αποτελεί και τη μοναδική "υστεροβουλία" τους...
Θα αρκεστώ να κλείσω λέγοντας τούτο: Στον βαθμό, τουλάχιστον, που η Ιστορία μάς ανήκει (όπως θα 'λεγε κι ο "προοδευτικός" τραγουδοποιός), εμείς οι Έλληνες ήμασταν που ανακαλύψαμε την Δημοκρατία των Πολιτών. Ας μην είμαστε εμείς οι ίδιοι, τώρα, που θα την καταντήσουμε "δημοκρατία των hashtags"!
Δευτέρα 4 Ιανουαρίου 2021
Παραπλανώντας τον λαό για το... καλό του!
Όχι ότι δεν το είχαμε ψυλλιαστεί, αλλά άλλο να το υποπτεύεσαι και άλλο να το ακούς να επιβεβαιώνεται από τα πλέον επίσημα χείλη...
Άκουσα στον "Αθήνα 984" ένα απόσπασμα ηχογραφημένης ραδιοφωνικής συνέντευξης λαλίστατου (και όχι πάντοτε σε νηφάλιους τόνους) υπουργού της κυβέρνησης. Ο δημοσιογράφος, με κάθε άλλο παρά αντιπολιτευτική διάθεση, αναφέρθηκε στο αιφνίδιο νέο αυστηρό lockdown που επιβλήθηκε σε ολόκληρη τη χώρα από τις 3 έως τις 11 (και βλέπουμε) Ιανουαρίου, επισημαίνοντας ότι, με το απροειδοποίητο κλείσιμο, εκ νέου, του λιανεμπορίου, πολλές παραγγελίες έμειναν μετέωρες και πολύς κόσμος έμεινε ακάλυπτος από είδη που του ήταν απαραίτητα. Δεν θα μπορούσε να είχε υπάρξει σχετική προειδοποίηση κάποιες μέρες νωρίτερα, έτσι ώστε οι άνθρωποι να φροντίσουν να κάνουν εγκαίρως τις προμήθειες ή τις άλλες εργασίες τους; Ή μήπως η απόφαση ήταν το ίδιο αιφνιδιαστική, ως προς την αναγκαιότητα της λήψης της, ακόμα και για την ίδια την κυβέρνηση, λόγω έκτακτης εκτίμησης της επιδημιολογικής κατάστασης; "Εσείς, κύριε υπουργέ, το γνωρίζατε;" ρώτησε μάλλον καλοπροαίρετα (αν όχι αφελώς) ο δημοσιογράφος.
Η απάντηση του υπουργού μού φάνηκε μνημείο πολιτικού κυνισμού που εγείρει σοβαρό ζήτημα πολιτικής ηθικής. Ακόμα περισσότερο, λόγω της έπαρσης την οποία πρόδιδε η εκφορά του λόγου! Φυσικά και γνώριζε από μέρες το επικείμενο νέο γενικό lockdown. Η κυβέρνηση, όμως, προτίμησε να "σερβίρει" μια προσχεδιασμένη ατζέντα σαν "έκτακτη απόφαση" που ελήφθη λόγω "απρόβλεπτης επιδημιολογικής εξέλιξης". Γιατί το έκανε αυτό; Διότι, αν έλεγε την αλήθεια στον κόσμο, όλοι θα ξεχύνονταν στους δρόμους για όσο και για ό,τι προλάβαιναν, και η Αθήνα "θα καταστρεφόταν όπως το Λονδίνο"! Με άλλα λόγια, η κυβέρνηση παραπλάνησε τον λαό "για το καλό του"!
Από πολιτική και φιλοσοφική άποψη τίθεται εδώ ένα πολύ σημαντικό ερώτημα: Είναι ηθικά βάσιμη η επιδίωξη του κοινού καλού από μία εξουσία, με όχημα την μεταχείριση πολιτικού ψεύδους; Το γενικό αυτό ερώτημα δεν είναι ρητορικό (δεν διαθέτω οικουμενικά αποδεκτή απάντηση), μπορεί όμως να οδηγήσει σε μία σειρά από ειδικότερα ερωτήματα με περιπτωσιολογικό χαρακτήρα. Ιδού δύο χαρακτηριστικά από αυτά:
1. Αν αυτή η μέθοδος παραπλάνησης έχει στ' αλήθεια υιοθετηθεί από τους κυβερνώντες "για το καλό του λαού", πώς θα μπορέσει η κυβέρνηση να περάσει πειστικά το μήνυμα του "απολύτως ασφαλούς εμβολίου", με δεδομένη μάλιστα την εμφάνιση, ήδη, σοβαρών παρενεργειών σε μεμονωμένα άτομα; Δεν άκουσαν ποτέ την παραβολή του βοσκού και του λύκου;
2. Το καλοκαίρι του 2015 η τότε κυβέρνηση ανακοίνωσε αιφνιδιαστικά το κλείσιμο των τραπεζών. Ήταν Παρασκευή βράδυ, και οι εβδομάδες που ακολούθησαν ήταν αληθινός εφιάλτης για όλους μας (πλην κυβερνώντων, φυσικά, οι οποίοι δεν καταδέχθηκαν ποτέ να σταθούν στις ουρές των ATM για το "φιλοδώρημα" της πείνας). Η κυβέρνηση ισχυρίστηκε ότι τις τράπεζες τις έκλεισαν "οι κακοί εταίροι και δανειστές" και όχι εκείνη η ίδια, αφού αυτή "αγαπούσε" τον λαό και ήθελε μόνο το "καλό" του! Το κόμμα που κυβερνούσε κατηγορήθηκε από τους αντιπάλους του (δικαίως κατά τον γράφοντα) για εξαπάτηση του λαού και πολιτικό αμοραλισμό. Εξακολουθούν οι τότε κριτές να πιστεύουν το ίδιο σήμερα; Αν το εξετάσει κανείς ψυχρά, το κλείσιμο των τραπεζών ήταν επιβεβλημένο εν όψει επικείμενης, τότε, ολικής χρεοκοπίας της χώρας. Ένα "ηρωικό" ψέμα, εν τούτοις, θα μπορούσε να κάνει την κοινωνία να θεωρήσει το - εκ των πραγμάτων αναγκαίο - μαρτύριό της ως πράξη πατριωτικής θυσίας, αντί ως αποτέλεσμα πολιτικού κυνισμού. Και να συνεργαστεί ευκολότερα...
Αν αποδεχθούμε το πολιτικό δόγμα σύμφωνα με το οποίο είναι επιτρεπτό να λέγονται ψέματα στον λαό για το καλό του, πόσο μακριά μπορούμε να φανταστούμε να εκτείνεται η εφαρμογή του; Για παράδειγμα, θα μπορούσε ή όχι να το χρησιμοποιήσει ένας επίδοξος δικτάτορας για να καταλάβει την εξουσία με καταρχήν δημοκρατικά μέσα, καταργώντας στη συνέχεια το δημοκρατικό πολίτευμα το οποίο θεωρεί καταστροφικό για τη χώρα του; Δεν το διαβάσαμε σε κάποιο παραμύθι με δράκους: η Δημοκρατία της Βαϊμάρης κάπως έτσι καταλύθηκε το 1933!
Και, μια και μιλάμε για δικτατορίες, κάποιοι εκπρόσωποι της εξουσίας καλό θα είναι να μετριάσουν το αλαζονικό και αυταρχικό ύφος τους όταν μιλούν στα μέσα ενημέρωσης. Γιατί, το ύφος αυτό παραπέμπει σε ιστορικές εποχές που δεν θέλουμε να θυμόμαστε. Φαντάζομαι, το ίδιο κι εκείνοι...
Δευτέρα 7 Δεκεμβρίου 2020
Λιανεμπόριο: Όταν η κοινή λογική μένει από... μπαταρία!
Την ώρα που τα κορυφαία πολιτικά ζητήματα στη χώρα είναι οι παραθαλάσσιες βίλες και οι χαρούμενες ποδηλασίες στα βουνά, τα μικρά μαγαζιά της γειτονιάς αργοπεθαίνουν λόγω του lockdown. Θύματα μιας "οριζόντιας" λογικής που αδυνατεί να διακρίνει ανάμεσα στο κοσμοβριθές κεντρικό πολυκατάστημα μαζικής εξυπηρέτησης και στη μικρή συνοικιακή επιχείρηση που εξυπηρετεί βασικές τοπικές ανάγκες...
Παρασκευή 24 Ιουλίου 2020
Θα γυρίσουμε την πλάτη στους ανθρώπους της αθηναϊκής γειτονιάς;
Οι άνθρωποι στις μη-προνομιακές συνοικίες του κέντρου της πόλης ζουν μέσα σε διαρκή φόβο, έχοντας καθημερινά να αντιμετωπίσουν μορφές σκληρής παραβατικότητας όπως ληστείες (συχνά ιδιαίτερα βίαιες, έως και δολοφονικές, με θύματα κυρίως ηλικιωμένους), ανοιχτή διακίνηση και δημόσια χρήση ναρκωτικών, μαχαιρώματα στη μέση του δρόμου μεταξύ αντίπαλων συμμοριών, κτλ. Και δεν νομίζουμε πως υπερβάλλουν οι κάτοικοι όταν ομολογούν ότι φοβούνται να βγουν από τα σπίτια τους!
(...)
Θα εγκαταλείψουμε και πάλι την αθηναϊκή γειτονιά στο έλεος της «στοργικής αγκαλιάς» αντιδημοκρατικών δυνάμεων, καταγγέλλοντας μετά ελαφρά τη καρδία τους δεινοπαθούντες κατοίκους ως «ρατσιστές» και «φασίστες»; Το λάθος αυτό έγινε μία φορά, και τα αποτελέσματα τα είδαμε στη συνέχεια...
Διαβάστε ολόκληρο το άρθρο
Σάββατο 9 Μαΐου 2020
Χυδαιολογία και ρατσισμός στην υπηρεσία του "πολιτισμού"
Στην έκδοση της 8-5-2020, η εφημερίδα "Αυγή" φιλοξενεί πολιτική δήλωση από το «Παρατηρητήριο COVID–19», διαδικτυακή εκπομπή του γνωστού δημοσιογράφου Κώστα Αρβανίτη που μεταδίδεται από το κανάλι YouTube του (προσκείμενου στον Σύριζα) ραδιοσταθμού "105,5 Στο Κόκκινο". Η δήλωση, η οποία υπερασπίζεται - υποτίθεται - "τους εργαζόμενους στον πολιτισμό και το θέαμα", καταλήγει ως εξής:
"Επειδή το θράσος περίσσεψε, ας ξανακούσουμε την Υβρεοπομπή του Φοίβου Δεληβοριά."
Ομολογώ ότι το τραγούδι δεν το γνώριζα (φυσικό αυτό για έναν "ξενέρωτο συντηρητικούρα" όπως εγώ). Έψαξα όμως και το βρήκα. Πρόκειται κατ' ουσίαν για μία εκχυδαϊσμένη εκδοχή του γνωστού "Διδυμότειχο Blues" σε ό,τι αφορά την βασική του στόχευση, που είναι η έκφραση απόλυτης απέχθειας για την στρατιωτική θητεία. Μόνο που τα εκφραστικά μέσα είναι τώρα διαφορετικά, αφού στη θέση της ποίησης παρελαύνει ένα ανθολόγιο χυδαιολογίας που συντίθεται από ό,τι πιο φτηνό θα μπορούσε κάποιος να ακούσει στην θύρα των φανατικών ενός ποδοσφαιρικού γηπέδου!
Παραθέτω το σχετικό video για όσους αντέχουν να το ακούσουν (ένα αντιεμετικό σκεύασμα θα μπορούσε να κάνει ευκολότερη την ακρόαση).
Το ύφος του δημοσιογράφου ελάχιστα με εκπλήσσει. Είναι άλλωστε απόλυτα εναρμονισμένο με την γενικότερη πολιτική εμπάθεια του χώρου τον οποίο αυτός υπηρετεί. Στέκομαι όμως σε έναν και μόνο στίχο από το τραγούδι:
"Να ρυθμίζουν με σφυρίχτρα το εν-δυο οι μικροτσούτσουνοι"
Αν η ποιότητα του τραγουδιού δείχνει το πώς ακριβώς αντιλαμβάνεται η "ανανεωτική αριστερά" (sic) τον "πολιτισμό" για τον οποίο εσχάτως κόπτεται, η αθλιότητα του πιο πάνω στίχου αφαιρεί ακόμα και τα κορδόνια από την υποκριτική μάσκα του δήθεν "αντι-ρατσισμού", με την οποία ο εν λόγω πολιτικός χώρος εμφανίζεται ως προστάτης των σεξουαλικών ιδιαιτεροτήτων! Αν δεχθούμε εκείνο που υπονοεί ο στίχος, τότε η αξιακή αποτίμηση ενός άντρα (εδώ το φύλο είναι απόλυτα προσδιορισμένο και μη επιδεχόμενο αμφισβήτηση!), η οποία τον καθιστά αποδεκτό είδος από την "προοδευτική" τέχνη, βρίσκεται σε ευθεία συνάρτηση με τα ανατομικά του "χαρίσματα" και τα δηλωτικά του φύλου του "προσόντα". Αυτό, τουλάχιστον, θα βεβαίωνε κάθε μάτσο φασίστας που σέβεται τον εαυτό του, αλλά και κάθε "χαζογκομενάκι" που, κρατώντας τη μεζούρα, παίρνει σβάρνα την πιάτσα των αγοριών και στη συνέχεια χλευάζει στην κοριτσοπαρέα όσους έκρινε ως "ολίγους"!
Αλλά, αν θέλουμε να απλώσουμε το ζήτημα πέρα από την σημειολογία των εμετικών στίχων ενός προχειρογραμμένου και παντελώς άτεχνου τραγουδιού, ο "πόνος" της "ανανεωτικής αριστεράς" για τον πολιτισμό φάνηκε μεγαλόπρεπα όταν, δύο χρόνια μετά το έγκλημα στη Marfin, είδε με περισσή κατανόηση κάποια γνωστά-άγνωστα "παιδιά", τα οποία με ποικίλους τρόπους διαχρονικά υπερασπίστηκε, να πυρπολούν ιστορικούς κινηματογράφους στο κέντρο της Αθήνας.
Εκτός βέβαια αν "πολιτισμός" είναι, τελικά, μόνο ό,τι υμνεί το κόμμα και ό,τι υπηρετεί τις πολιτικές επιδιώξεις του. Που μάλλον περί αυτού ακριβώς πρόκειται...
Πέμπτη 30 Απριλίου 2020
ΤΟ ΒΗΜΑ - Θα ήταν φιλελεύθερο μέτρο ο περιορισμός των ηλικιωμένων;
Διάχυτη ήταν την περασμένη εβδομάδα η εντύπωση ότι η κυβέρνηση λάμβανε εισηγήσεις για εξαίρεση των «ηλικιωμένων» (κατά πληροφορίες, ως τέτοιοι ορίζονταν οι άνω των 65 χρόνων) από την χαλάρωση των μέτρων περιορισμού για τον COVID-19. Δεν είμαστε, φυσικά, σε θέση να αξιολογήσουμε τις εισηγήσεις αυτές από επιδημιολογική άποψη, καθώς δεν διαθέτουμε τις απαραίτητες γνώσεις. Μπορούμε, όμως, να σχολιάσουμε τις ιδεολογικές και πολιτικές διαστάσεις που θα είχε η υιοθέτησή τους από την πολιτεία, στην περίπτωση που η τελευταία είχε πειστεί να τις εφαρμόσει.
Με τον τρόπο, τουλάχιστον, που το ζήτημα είχε τεθεί δημοσίως, τα μέτρα (συνεχιζόμενου ή και διευρυμένου) περιορισμού των ηλικιωμένων δεν θα αφορούσαν την προστασία της υπόλοιπης κοινωνίας από τους ηλικιωμένους αλλά την προστασία των ίδιων των ηλικιωμένων, οι οποίοι ανήκουν στις λεγόμενες «ευπαθείς ομάδες» του πληθυσμού. Όπως διατυπώθηκε με σχεδόν ποιητικό τρόπο, οι άνθρωποι αυτοί «θα αργούσαν να αγκαλιάσουν τα εγγόνια τους για τη δική τους ασφάλεια και το δικό τους καλό».
Εδώ προκύπτουν, καταρχάς, μερικά ερωτήματα πρακτικής φύσης:
1. Με ποιους τρόπους θα μπορούσε η πολιτεία να ελέγχει την συμμόρφωση των ηλικιωμένων με τα νέα μέτρα επιλεκτικού περιορισμού; Θα σταματούσε, π.χ., στους δρόμους η αστυνομία πεζούς και οδηγούς που «έδειχναν ηλικιωμένοι» για να κάνει έλεγχο του έτους γέννησης στις ταυτότητες; Και, τι ποινικές συνέπειες θα επέφερε η άρνηση κάποιων ηλικιωμένων να «αυτο-προστατευτούν»; Θα πλήρωναν απλό πρόστιμο ή θα σύρονταν και στα δικαστήρια;
2. Σε ουκ ολίγες περιπτώσεις οι ηλικιωμένοι ζουν μαζί με τα (ή διαμένουν κοντά στα) εγγόνια τους, τα οποία, λόγω της αυξημένης κινητικότητας των παιδιών, αποτελούν κατ’ εξοχήν δυνητικούς μεταδότες του ιού. Με ποιον τρόπο τα νέα μέτρα περιορισμού θα διασφάλιζαν την προστασία των ηλικιωμένων από πιθανή μετάδοση σε αυτούς; Θα απαγορευόταν δια νόμου η επαφή τους με τα παιδιά εντός της ίδιας της οικίας τους;
Όμως, το ζήτημα θα μπορούσε να λάβει σοβαρές διαστάσεις και από τη σκοπιά της ιδεολογικής και πολιτικής συνέπειας. Το παρόν σύστημα διακυβέρνησης ήρθε στην εξουσία κρατώντας τη σημαία του φιλελευθερισμού. Ερώτηση: Θα ήταν ο εκ μέρους της πολιτείας επιβαλλόμενος περιορισμός των ηλικιωμένων, με σκοπό τη δική τους προστασία, συμβατός με τις αρχές του φιλελευθερισμού; Αν όχι, τυχόν εφαρμογή ενός τέτοιου μέτρου θα αναδείκνυε την «αλά καρτ» υιοθέτηση μιας ιδεολογίας από το σύστημα εξουσίας, η πίστη στην οποία ιδεολογία θα έπρεπε, εν τούτοις, να αναδεικνύεται σε κάθε περίπτωση. Ιδιαίτερα μάλιστα υπό τις δυσχερέστερες των περιστάσεων…
Ζητώντας απαντήσεις στα πιο πάνω ερωτήματα, ανατρέχουμε σε ένα εξαιρετικό σύγγραμμα αναφοράς, το βιβλίο «Φιλελευθερισμός» του Αριστείδη Χατζή. Κι εκεί διαβάζουμε μία θεμελιώδη θέση αρχής («αρχή της βλάβης») όπως την διατύπωσε ο εκ των πατέρων του Φιλελευθερισμού, John Stuart Mill (1806–1873) στο σύγγραμμά του «Περί ελευθερίας»:
«Ο μοναδικός σκοπός χάριν του οποίου νομιμοποιείται το κράτος να περιορίσει την ελευθερία του ατόμου παρά τη θέληση του τελευταίου, είναι για να αποτρέψει τη βλάβη σε άλλα άτομα. Δεν νομιμοποιείται όμως το κράτος να περιορίσει την ελευθερία του ατόμου για το ‘δικό του καλό’ (σωματικό ή ηθικό). Δεν δικαιούται να το υποχρεώσει να κάνει ή να μην κάνει κάτι διότι υποτίθεται πως έτσι θα είναι καλύτερα γι’ αυτό (…). Το άτομο είναι κυρίαρχο πάνω στον εαυτό του, πάνω στο σώμα του και στο μυαλό του.»
Όταν, λοιπόν, ένα σύστημα εξουσίας διατείνεται ότι επιβάλλει μέτρα προστασίας σε μία κοινωνική ομάδα «για το δικό της καλό», παύει εκ των πραγμάτων να ονομάζεται φιλελεύθερο. Εκτός αν παραδεχθεί ανοιχτά ότι το επικαλούμενο «καλό» της ομάδας δεν είναι παρά σχήμα λόγου, του οποίου η χρήση γίνεται προσχηματικά με σκοπό να αποκρυβούν αδυναμίες του ίδιου του συστήματος.
Είναι σημαντικό να σημειώσουμε εδώ ότι τα μέτρα γενικού περιορισμού του πληθυσμού που προηγήθηκαν (σε αυτά περιλαμβάνεται και αυτό της αυστηρής καραντίνας σε κάποιες περιπτώσεις) δεν αντίκεινται προς τις αρχές του φιλελευθερισμού, αφού οι υφιστάμενοι τον περιορισμό (όλοι εμείς, δηλαδή) δεν ήταν μόνο υποψήφια θύματα αλλά και υποψήφιοι μεταδότες της νόσου. Για να το θέσουμε απλά, δεν κλείστηκαν μέσα «για το καλό τους» και μόνο αλλά και για να μη βλάψουν άλλους. Η παρούσα συζήτηση αφορά αποκλειστικά τον επιλεκτικό περιορισμό των ηλικιωμένων (καθώς και άλλων ευπαθών ομάδων) για δική τους και μόνο προστασία.
Πριν λίγες μέρες αποπειράθηκα να θέσω το εξής – όχι ρητορικό – ερώτημα σε γνωστό μέσο κοινωνικής δικτύωσης:
Έχει δικαίωμα ένα σύστημα εξουσίας να περιορίζει την ελευθερία κάποιου «για το καλό του»; Και αν ναι, δικαιούται το σύστημα αυτό να δηλώνει φιλελεύθερο;
Από χρήστη του μέσου έλαβα την εξής απάντηση:
«Το ίδιο δικαίωμα που έχει, για παράδειγμα, να επιβάλλει τη χρήση ζώνης ασφαλείας και κράνους. Είναι υποχρέωση του κράτους να μεριμνά για τη ζωή των πολιτών.»
Το δεύτερο σκέλος του ερωτήματος προφανώς προσπεράστηκε ως μη έχον σημασία, πράγμα αναμενόμενο υπό συνθήκες ακραίας υγειονομικής κρίσης όπου το αποτέλεσμα της αντιμετώπισης φέρει απείρως μεγαλύτερο βάρος από την ιδεολογική συνέπειά της. Εν τούτοις, το ζήτημα είναι δυνατό να προκαλέσει αμηχανία στους θεωρητικούς του Φιλελευθερισμού: Έχει ή όχι το κράτος την υποχρέωση να παρέμβει όταν ένας πολίτης δρα με τρόπο που θα μπορούσε να βλάψει την υγεία του ή να απειλήσει τη ζωή του;
Ο Α. Χατζής αφιερώνει ιδιαίτερη συζήτηση σε αυτό που ονομάζει κρατικό «πατερναλισμό». Παραθέτω ένα χαρακτηριστικό απόσπασμα όπου αναλύεται και καταρρίπτεται ένα σαθρό, κατά τον συγγραφέα, αντι-φιλελεύθερο επιχείρημα:
«Πολλοί ισχυρίζονται ότι το κράτος δικαιολογείται να είναι πατερναλιστικό γιατί εκπροσωπεί την κοινωνία που έχει συμφέρον στην προστασία των μελών της, ακόμα κι αν αυτά δεν την αποδέχονται. Μεταξύ των άλλων, διότι, όταν τα μέλη της θα υποστούν τις συνέπειες λανθασμένων επιλογών, η κοινωνία θα κληθεί να τους προσφέρει ένα δίχτυ ασφαλείας, αφού δεν μπορεί να τα εγκαταλείψει στις συνέπειες των καταστροφικών επιλογών τους.»
Και συνεχίζει:
«Αν δεν φοράς ζώνη ασφαλείας, θα πρέπει να σε περιθάλψει ένα δημόσιο νοσοκομείο αν εμπλακείς σε ατύχημα και τραυματιστείς. (…) Όμως, αν αυτό είναι ένα κριτήριο το οποίο θα πρέπει να λάβουμε σοβαρά υπόψη, τότε οπωσδήποτε θα πρέπει να απαγορεύσουμε ολοκληρωτικά το κάπνισμα. Διότι το κοινωνικό κόστος είναι τεράστιο σε ανθρώπινες ζωές αλλά και για το Εθνικό Σύστημα Υγείας. Αν το καλοσκεφτούμε, θα πρέπει να απαγορεύσουμε επίσης το αλκοόλ, το κόκκινο κρέας, τις τηγανητές πατάτες και τα γλυκά.»
Και καταλήγει:
«Ο φιλελεύθερος δεν αρνείται ότι η ελευθερία έχει κόστος, αλλά τη θεωρεί τόσο συνυφασμένη με την προσωπικότητα του ανθρώπου, τόσο πολύτιμη, που είναι έτοιμος να αναλάβει αυτό το κόστος. Όχι όμως μόνο γιατί το όφελος από την ελευθερία είναι σχεδόν πάντα πολύ μεγαλύτερο από το κόστος, αλλά κυρίως γιατί η ελευθερία έχει μια αυτόνομη αξία.»
Γυρνώντας στο αρχικό μας θέμα, θα πρέπει να τονίσουμε και πάλι ότι σκοπός αυτού του σημειώματος δεν είναι να κρίνει κατά πόσον ένας επιβαλλόμενος από την πολιτεία περιορισμός στην ελευθερία μετακίνησης των ηλικιωμένων θα μπορούσε να είχε αποδειχθεί ευεργετικός για τη ζωή και την υγεία τους, αλλά να εξετάσει σε καθαρά θεωρητική βάση αν μία τέτοια περιοριστική πολιτική, με τον τρόπο που αυτή αιτιολογήθηκε, θα ήταν σύμφωνη με τις αρχές του ακραιφνούς φιλελευθερισμού, ο οποίος, όπως προαναφέρθηκε, αποτελεί το δηλωμένο ιδεολογικό στίγμα της παρούσας κυβέρνησης.
Και θεωρούμε ότι θα ήταν τεράστια ηθική – και, εν τέλει, πολιτική – ήττα για οποιαδήποτε κυβέρνηση να βγει να δηλώσει ότι οι ιδεολογίες καταργούνται στην πράξη κάτω από κρίσιμες περιστάσεις. Τουναντίον, είναι αυτές ακριβώς οι περιστάσεις που δοκιμάζουν τις αντοχές των ιδεολογιών και τις κάνουν να ξεχωρίζουν από μεγάλα λόγια εκ του ασφαλούς ειπωμένα!
Όμως, πέρα από τις όποιες φιλοσοφικές αναλύσεις, η δύση της ζωής είναι πολύ σοβαρή υπόθεση και κάθε σύστημα εξουσίας, ανεξαρτήτως ιδεολογικού προσανατολισμού, οφείλει να την αντιμετωπίζει με σεβασμό και ευαισθησία. Ακόμα περισσότερο όταν την – λίγη ή πολλή – ζωή που απομένει έρχεται ξαφνικά να απειλήσει κάτι που ως λίγο πριν φαινόταν προνόμιο: η ελευθερία. Όση, έστω, η αμείλικτη Φύση επιτρέπει να υπάρχει ακόμα…
(Στη μνήμη της Ιφιγένειας Χ., που δεν πρόλαβε να ζήσει τη φρίκη…)
ΤΟ ΒΗΜΑ
Τετάρτη 17 Απριλίου 2019
Ένα "νι" έχει κι η ντροπή!
Πριν αποφασίσετε να δείτε την - σε στάδιο προετοιμασίας ευρισκόμενη - ταινία του Γαβρά, καλό θα είναι να θυμηθείτε ποιο είναι το πρόσωπο που η ταινία επιχειρεί να ηρωοποιήσει, μετατρέποντας έναν κυνικό, υπερφίαλο και νάρκισσο τυχοδιώκτη σε ρομαντικό ιδεολόγο επαναστάτη που, ως νέος Siegfried στο Götterdämmerung, τόλμησε να τα βάλει μόνος του με δυνάμεις πιο μεγάλες από εκείνον - και έπεσε ηρωικώς μαχόμενος!
Γιατί, κάποιοι δεν θα ξεχάσουμε τον δόλιο τρόπο με τον οποίο μας αποκοίμισε βεβαιώνοντας ότι οι τράπεζες δεν πρόκειται να κλείσουν, αφού κάτι τέτοιο δεν ήταν, δήθεν, θεσμικά προβλεπόμενο. Και βρεθήκαμε για μέρες κυριολεκτικά να πεινάμε, μετρώντας τα ψιλά στο πορτοφόλι για ένα κουλούρι ή μία τυρόπιτα την ημέρα, αφού έπρεπε να εξοικονομήσουμε και το τελευταίο ευρώ για άλλες ανάγκες σημαντικότερες κι απ' την τροφή (όπως ανελαστικά ιατρικά έξοδα). Κάποιοι που, ως γνήσια κορόιδα, δεν είχαμε φροντίσει ποτέ να βγάλουμε κάρτες ή, έστω, να μαζέψουμε λίγα χρήματα κάτω απ' το στρώμα...
Δεν θα ξεχάσουμε τον αυτάρεσκο κομπασμό του «Αγάπη μου, έκλεισα τις τράπεζες» (“Honey, I just shut the banks”) και τον κυνισμό με τον οποίο απάντησε στον Αντώνη Σρόιτερ, όταν ο τελευταίος τον ρώτησε τι θα γίνει με τους ηλικιωμένους που, μέσα στην αφόρητη ζέστη του καλοκαιριού, ταλαιπωρούνταν με τις ώρες στις ουρές έξω απ’ τις τράπεζες...
Δεν θα ξεχάσουμε την απόγνωση και το κλάμα ενός ανθρώπου προχωρημένης ηλικίας, που μάταια εκλιπαρούσε στην τράπεζα για λίγα μετρητά, ρωτώντας, ρητορικά, «Πώς θα ζήσουμε εγώ κι η γυναίκα μου;»...
Και, δεν θα ξεχάσουμε τις ανοργασμικές κυράτσες που έβγαιναν και τον αποθέωναν στα social media ως οιονεί ανεκπλήρωτο της ερωτικά άνυδρης ζωής τους, ρίχνοντας έτσι περισσότερα ξύλα στη φωτιά της ματαιοδοξίας του!
Όχι, γι' αυτό το ελεεινό δείγμα "ακαδημαϊκού" τσαρλατανισμού και πολιτικής δηθενιάς δεν αξίζει να σπαταληθεί δημόσιο χρήμα. Ακόμα και η αξία μιας τυρόπιτας από κείνες που μας κράτησαν στη ζωή το εφιαλτικό καλοκαίρι του 2015.
Το παρακάτω κείμενο γράφτηκε ένα χρόνο μετά...
Τα capital controls και τα κορόιδα...
Κυριακή 6 Σεπτεμβρίου 2015
Ο "άνθρωπος με το κρασί" και η αντι-μνημονιακή χυδαιότητα!
Κανείς από τους χυδαιολογούντες δεν μπήκε στον κόπο να διερευνήσει τόσο την ταυτότητα, όσο και τα κίνητρα του "ανθρώπου με το κρασί". Η εικόνα του έδωσε τροφή σε σχόλια και γελοιογραφήματα που κυμαίνονταν από το κακόγουστο ως το εμετικό! Στη δεύτερη οριακή κατηγορία κατατάσσω και εικόνα που δημοσιεύθηκε πρόσφατα, στην οποία πλάι στον άγνωστο της πλατείας Συντάγματος εμφανίζεται ο... Χίτλερ να λέει, περίπου: "Να, τέτοιους πολίτες θέλουμε να έχουμε!"
Τελικά, ο άγνωστος αυτός αποδείχθηκε "άνθρωπος της διπλανής πόρτας" και, συμπτωματικά, γείτονας του γράφοντος - αν και δεν τον γνωρίζω προσωπικά. Απέδειξε, μάλιστα, πως διαθέτει ανοιχτό μυαλό και αίσθηση του χιούμορ, αφού -το ομολογώ- με πολύ διαφορετικό τρόπο θα αντιμετώπιζα εγώ μια τέτοια περίπτωση μαζικής αποδόμησης της προσωπικότητάς μου για λόγους που υπηρετούν πολιτικό καιροσκοπισμό! Δείτε λεπτομέρειες στο πιο κάτω άρθρο:
Ο "άγνωστος" της πλατείας Συντάγματος...























